X
تبلیغات
(کرمانشاه) ترویسکه‌ی ئاگر (کردستان)

ترویسکه‌ی ئاگر ..... سیه مال نیو ... خوش خوش مه سوزه ..... وه دامن کووه

 
 
ساز دهل
موضوع : بررسی موسیقی کردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|



http://www.easternartists.com/images/kurdpatio72.jpg




نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : یکشنبه بیست و هشتم فروردین 1390
زمان : 4 PM
طاق بستان OR تاق وه سان
موضوع : گالری عکس

اشتراک و ارسال مطلب به:

|



http://www.pic.iran-forum.ir/images/kufk3703k878b1bwlyx.jpg



http://www.pic.iran-forum.ir/images/hrfa8gbrx75j58pwn9f.jpg



http://www.pic.iran-forum.ir/images/50ti8k2gclje86l6tgt8.jpg



نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : جمعه نوزدهم فروردین 1390
زمان : 8 PM
سراب برناج ... کرمانشاه
موضوع : کوهها و مناظر

اشتراک و ارسال مطلب به:

| | ادامه مطلب...

http://pics9.com/images/55210625241750110869.jpg




سراب برناج

دامنه کوه بیستون و در مسیر راه ارتباطی بیستون به سنقر
به ادامه مطلب رجوع کنید
نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : یکشنبه هفتم فروردین 1390
زمان : 8 PM
ئه ستیره کانی ئاسمان
موضوع :

اشتراک و ارسال مطلب به:

|


http://ariaclick.com/image_gallery/cool/eye/eye%20(16).jpg


 ئه ستیره کانی ئاسمان کاتی هه لدین


دائه نیشمو ده سته و ئه ژنو سه یریان ده که م

من خو ئه ستیره په رست نیم

به لام ئه وانیش جوانن وه کو چاوه کانی تو


نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : شنبه ششم فروردین 1390
زمان : 0 AM
حروف الفبای کردی
موضوع : آموزش زبان کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://www.eteamz.com/EMSCGU10/images/great_eagle.jpg

حروف الفبای کردی اینها هستند:

ﺌ ء ا ﺐ ﭗ ﺖ ﺝ ﭺ ﺡ ﺥ ﺪ ﺮ ڕ ﺰ ژ س ﺶ ﻉ ﻍ ﻑ ﭪ ﻖ ﮎ ﮒ ﻞ ڵ ﻢ ﻦ ﻭ ۆ ه ﻫ ﯼ

۱:حروفی که شبیه الفبای فارسی نوشته و خوانده می‌شوند:

الف: حروف بیصدا:

ﺌ ءﺐﭗﺖﺝﭺﺥﺪﺭﺯﮋﺱﺶﻉﻑﻖﮎﮒﻝﻢﻦﻫ

ب: حروف صدادار:

ا، ی


۲: حروفی که شبیه الفبای فارسی نوشته می‌شوند اما طور دیگری تلفظ می‌شوند:

ح: این حرف معمولأ مثل شکل عربی آن بطور حلقی تلفظ می‌شود. در واقع این حرف و صدای متعلق به آن ریشهٔ کردی ندارد و مأخوذ از زبان عربی بوده و برای نوشتن و گفتن کلمات عربی مثل احمد، محمد و... بکار می‌رود.

ه: این حرف برای نشان دادن صدای فتحه بکار می‌رود. مثلأ کلمه ی«دَر» در زبان کردی به شکل«ده ر» نوشته می‌شود.


  • در زبان کردی (شیوهٔ رسم الخط معروف به ﺴﯚرانی) بجز صدای کسره همهٔ مصوت‌ها دارای حرف(یا ترکیب حروف) مربوط به خود بوده و در نوشتار منعکس می‌شوند:

ه=فتحه

و=ضمه

ا=آ

وو=واو کشیده

ی=یای کشیده

ﺌ:این حرف معمولأ در اول کلمه و بهمراه یک حرف صدادار می‌آید. مثلأ کلمات«اگر» و«این» به ترتیب اینطور نوشته می‌شوند: ئه گه ر- ئین.


۳: حروفی که هم از نظر شکل و هم از نظر تلفظ با الفبای فارسی فرق دارند:

ڕ: به آن «ر»لرزشی می‌گویند. مثل: ته ڕ (بمعنای تر و خیس).

ڵ: لام حلقی که آنرا می‌توان در تلفظ کلمهٔ کردی «ماڵ»(بمعنای خانه) مشاهده کرد.

ۆ: ضمهٔ کشیده که آنرا می‌توان در تلفظ کلمهٔ کردی «زۆر»(بمعنای خیلی) مشاهده کرد.

ێ: یای مجهول که آنرا می‌توان در تلفظ کلمهٔ کردی «ئێره»(بمعنای اینجا) مشاهده کرد.

ڤ: شبیه V انگلیسی است که آنرا می‌توان در تلفظ کلمهٔ کردی «هه ﭭده»(بمعنای هفده:۱۷) مشاهده کرد.

ۊ: این حرف بیشتر مخصوص کردی کرماشانی و حاصل تلفظ همزمان و+ی می‌باشد، که آنرا می‌توان در تلفظ کلمهٔ کردی «ڕۊﻦ»(بمعنای روغن) مشاهده کرد.

مثالهایی برای تمرین

ئه سپ/دۊر/دڵ/کورده ماڵ/په س/ گۆﭬار/ رۆژ/ لۊت/ له ڕ/ کاڵ/ مناڵ مه دره سه/ ده فته ر/ فووتباڵ/ تووپ/ باڵه فڕ/ قه ره سۊ/ پێڵاو/ ژمێریاری/ ده ریا/ ئاسمان/ زه مین/ مانگ/ هه ساره/ دڕگ/ خوه ر/ خوه راوا/ قه ۊ/ تاوسان/ وه هار/ گوڵ/ دۊه ت/ شه و/ ڕووژ/ نیمه ڕوو/ ئیواره/ گه رم/ سه رد/ ڕچ/ یه خ/ هوونک/ داخ/ کوڵ/ شه مامه/ شامی/ به ره فتاو/ جاڕ/ کلگ/ ناخۊن/ چه و/ برۊ/ ڕه ش/ چه رمی/ که واو/ په لامار/ وڵات/ نیشتمان/ زه ۊ/ تووفان/ ئینترنت/ ئی مه یل/ چه ت/ که مووته ر/ داڵ/ په ڵه نگ/ ئه ڵوه ن/ داڵاهوو/ په ڕاو/ شوێن/ هۆز/ ئه ﭬین/ کوردستان/ چه وه ڕی/ژیان.



منبع: ویکی پدیا

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : جمعه پنجم فروردین 1390
زمان : 2 PM
وه هــــــــــــــــار
موضوع : شعر کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://www.quirkyguide.com/wp-content/uploads/2008/05/prison.jpg


وهاران هات و چی واران نواری**** گلی لی باخه مشکل سر دراری

مگر خون جووانیلی که رشیاس ***** بکی ای باخ و بستان آویاری 



نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : پنجشنبه چهارم فروردین 1390
زمان : 1 PM
نه‌ورۆزتان پیرۆز
موضوع : شعر کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|


ترووسکه‌ی ئاگر
              سیه مال نوو
                       خوش خوش مه سوزه
                                       وه دامن کووه

 سال 2711 کوردی

http://img.aksfa.net/2009/Fire-Background/Fire-Background7.jpgا


ئه‌مساڵ بێ چیا نه‌ورۆز ناکه‌م

بێ بۆنی گیا نه‌ورۆز ناکه‌م

نه‌ورۆز ناکه‌م بێ ترویسکه‌ی گه‌رمی ئاگر

ئه‌گه‌ر زه‌ماوه‌ند تۆز نه‌کاو

خۆم نه‌بم به‌ سه‌رچۆپی گر

 

                           عه‌بدوڵڵا په‌شێو

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : یکشنبه بیست و نهم اسفند 1389
زمان : 9 PM
سد شیان
موضوع : گالری عکس

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://upload.118shayan.com/download.php?img=6920


استان كرمانشاه شهرستان شاه آباد غرب روستاي سراب شيان

کرمانشاه- اسفند 89
photo by me

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : جمعه بیست و هفتم اسفند 1389
زمان : 8 PM
دیوانی به ره و زه رده په ری دوکتور عه بدولله په شیو
موضوع : عبدالله په شیو

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://www.pashew.netfirms.com/berew-zerdeper/b%20z.JPG

عه‌بدوڵڵا په‌شێو


نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : جمعه بیستم اسفند 1389
زمان : 8 PM
نماد آزادی در کرمانشاه
موضوع : گالری عکس

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://s30.aks98.com/files/53845403569555818320.jpg



نماد زیبای آزادی در کرمانشاه



نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : پنجشنبه دوازدهم اسفند 1389
زمان : 7 PM
ملوانكه ي شين
موضوع : شعر کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://www.iranvegetarians.com/Image/blood.jpg

دايه گيان بگري له سه ر خاكم كه وا شينم ده وي

 

زور بگريه دايه گيان فرميسكي خوينينم ده وي

 

من گولي سه د ئاره زوي ژينم له خاكا خه وتووه

 

خاكي مه يداني خه بات ره نگيني خويني من بووه

 

دامه نيشه دايه گيان بو هاتني من چاوه ري

 

دلنيا به ،به سيه تي ، بو ده نگي ده رگا مه گره گوي

 

دايه گيان سويندم به فرميسكي گه ش و ئيشي دلت

 

دايه گيان سويندم به جه ور و مه ينه تي بي حاسلت

 

من ده ميكه جه رگي سوتاندوم هه ناسه ي سه ردي گه ل

 

دلپري كردوم خه مي ده سكورتي و ره نگ زه ردي گه ل

 

من كوري كوردي شه هيدي ري ي خه باتم دايه گيان

 

كوتري خوينين په ري باخي ولاتم دا يه گيان

 

هه روه كو بيگانه يي دل پر له ناكامي و گري

 

له م هه مو ده سته، نه بو ده ستي ،كه بي و ده ستم گري

 

من له شاري خوم غه ريب و بو هه مو بيگانه خوم

 

كوتري كوژراوي ريگاي لانه خوم،بي لانه خوم

 

دايه گيان بگري له سه ر خاكم كه وا شينم ده وي

 

زور بگريه دايه گيان فرميسكي خوينينم ده وي

 

دايه گيان ئه و كيژه وا ئه تويس به بووكي تو بيت

 

خوت بده نيشاني جاري با به هيواي من نه بيت

 

تاكو بت بيني كه ره ش پوشي له سه ر تا پاته وه

 

دايه گيان بگري له سه ر خاكم كه وا شينم ده وي

 

زور بگريه دايه گيان فرميسكي خوينينم ده وي

 

                                             


نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : جمعه ششم اسفند 1389
زمان : 10 PM
وه ره
موضوع : سیاسی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

وه‌ره‌ جه‌لاد!
وه‌ره‌ گیانم هه‌موو له‌ت له‌ت بکه‌ تاکوو بزانی چۆنه‌ ئیمانم




 چه‌وم په‌لپد گريدن هايده كوره
بنور زه‌نگم زريدن هايده كوره
دلم دي ده‌رقه‌يِ ديوريت نيه‌تيدن
ئه‌راد ديري مريدن هايده كوره



نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : چهارشنبه بیست و هفتم بهمن 1389
زمان : 8 PM
یادی تو
موضوع :

اشتراک و ارسال مطلب به:

|



تقدیم به دوست خوبم kolanje

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : یکشنبه هفدهم بهمن 1389
زمان : 9 PM
کوردی له‌کیس چی وه مفت و ئاسان
موضوع : شعر کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|


کوردی له‌کیس چی وه مفت و ئاسان

باوگ بوى وه (ئاقا) داڵگ وه‌ (مامان)

ڕه‌سم قه‌دیمه‌ی باپیر چی وه باد

وه‌وى بوى وه (عه‌رووس)زاوا وه (داماد)

 

مه‌مووژن ئه‌وه‌ز بوى وه (زه‌ن عه‌موو)

(عه‌موو)نانه و شوون جیه‌گه‌ی مه‌موو

 

خوه‌یشک وه (هه‌مشیره)(داداش)وه برا

باپیر و نه‌نگ ناڕه‌وا کریا

 

خاڵوو وه (دائی)میمگ وه (خاله)

خوه‌ش وه ئه‌و که‌سه هه‌ر که‌ڕ و لاڵه

 

ئه‌وانه‌گ نه‌ن وه‌ی جووره کلاس

یه‌ی جار وه فارسی یه‌ی جار وه له‌باس

 

قه‌وم و بیگانه لیان بویه ئاس

وێڵن له‌ی ناوه نه‌ کوردن نه فارس

 

بويشید میمگه ئه وه یه‌ی بری

وه‌پی بقوومی زگ خوه‌ی دڕی

 

ئه‌ر بويشید خاڵوو خاس دوينید وه‌چه‌و

ته‌ویلیش نیه‌گری وه لاده‌میگه‌و

 

ئه‌ر له خاسیده یا له شه‌مس به‌د!

هساوی نه‌نه‌د ئه‌و سه‌ر جای خوه‌د

 

ته‌وبه‌ی ده‌ن وه‌پید بی هه‌ق هه‌ساو

یه‌ی جار تره‌ک خاس نایده‌و جوواو

 

دی له ناو مه‌ردم ئمڕوو له‌ی به‌ینه

قسیه وه زووان داڵگی مه‌ینه

 

کورد وه فارسییه‌و خوه‌ی ده‌یدن نیشان

فارسییش خارجی هاوردییه‌سه‌و مه‌یان

 

ڕۆشد و ته‌ره‌قی یا کلاس بان

نه‌ ڕه‌خت و ڕه‌ژمه نه قسیه و زووان


صید محمد پرور
نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : یکشنبه هفدهم بهمن 1389
زمان : 8 PM
ایل کلهـــــــــــــــر...
موضوع : کلهر

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://jssnews.com/wp-content/uploads/2010/04/aigle.jpg

ايل كلهر براساس تحقيقات چند ساله ي معتبرترين دانشگاه آمريكا ( هاروارد ) بزرگترين ايل كُرد در كردستان است . كه در طول تاريخ نقش مهمي در تحولات كردستان ، ايران و عثماني داشته است .

اگر كردستان ايران را به دو بخش شمالي و جنوبي تقسيم كنيم ، و حدود آن را نواحي كامياران در نظر بگيريم مسكن اوليه ي ايل كلهر همراه با گوران بزرگ در نواحي مرز بين اين دو منطقه يعني نواحي دامنه هاي شاهو قلعه ي پلنگان و ديگر نواحي اين منطقه حضور داشته اند و در كردستان عراق نيز به طور سنتي در اطراف شهر زور خانقين كلار و ديگر نواحي گرمسيري جنوب كردستان عراق حضور داشته اند پس طي يك سري حوادث و اتفاقات به جنوب شاهراه كرماشان ـ خانقين نقل مكان كرده و ساكن شده اند و مركز اصلي ايل امروز در اين جا مي باشد ولي طوايف كلهر امروزه در تمام كردستان ايران و عراق به طور پراكنده و گاه متمركز در تمام شهرهاي كُردنشين ايران و عراق از جمله سقز ، بوكان ، مهاباد ، اروميه ، ماكو ، سنندج ، ايلام ، مهران و در عراق در سليمانيه ، كركوك ، كلار ، حلبچه ، نواحي گرميان زندگي مي كنند. اكنون قسمت اعظم ايل در استان كرماشان ساكن است.
حال با ذكر اين نكته كه مناطق كلهر نشين » گيلانغرب ، اسلام آباد ، ايوانغرب ، بخش هايي از سرپل ذهاب ، سومار ، نفت شهر ، ماهيدشت ، برخي نواحي كرماشان ، قصرشيرين « بخشي از مناطق كلهر زبان است كه از بيجار در شمال تا مهران در جنوب و در شرق از كرماشان ماهيدشت تا خانقين در غرب را شامل مي شود. زبان ايل كلهر كُردي با گويش كلهري است كه گويش مستقلي مي باشدكه جزو هيچ يك از گويش هاي لكي يا سوراني يا هورامي نمي باشد و خود به لهجه هايي تقسيم مي شود. ايل كلهر در طول تاريخ خود مورد بغض و كينه ي كُردستيزان قرار گرفته است كه مي توان اقدامات مغرضانه را عليه ايل در سه دسته مورد بررسي قرار داد :
الف : اقدامات سياسي ـ نظامي : 1- تجزيه ايل كلهر و تبعيد طوايف مختلف آن كه از زمان تركمنان و صفويه شروع شده و تا زمان قاجار ادامه داشته و طوايف زيادي از اين ايل به نواحي خارج از كردستان از جمله قزوين ، قم ، سيستان ، كرمان ، شمال خراسان تايباد نواحي شمالي افغانستان ، خوزستان ، فارس ، لرستان ، گيلان ، مازندران ، گرگان و ... تبعيد شده اند.
2-اقدامات نظامي : كه  بارها و بارها توسط ارتش ايران و عثماني مورد هجوم قرار گرفته و حكومت هاي خودمختار و مستقل مانند (حكومت ذوالفقارخان كلهر در بغداد در زمان صفويه ) سرنگون شده و از بين رفته است.
3-تبعيد و كشتن بزرگان ايل مانند كشته شدن ذوالفقار خان ... يا تبعيد چندساله و زنداني شدن بزرگان مانند زنداني شدن خان منصور يا عباس خان كه باعث فروپاشي قدرت ايل در زمان هاي خاصي شده است.

از طوایف مهم این ایل میتوان به طوایف زیر اشاره کرد :

کرگا {Kerga (Kerya)، که رگا (که ریا) - خالدی - شیانی - سیاسیا (Síye Síye، سیه سیه) - روتونRrùtewen،رۊته وه ن) -  کاظم خانی، تکش ( Tekesh، ته که ش) - خمان ( Xeman، خه مان) - کله پا ( Kullepa، کۆڵه پا) - قوچمی (Qúcimí، قوچمی) - هارون آبادی - منصوری کله جوب (Mensúrí kulle jù، مه نسوری کۆڵه جۊ) - الوندی - (Elwení، ئه لوه نی) - شوان ( Shiwan، شوان) - ماهیدشتی (Mayeshtí، مایه شتی) - بداغ بیگی - زینل خانی - شاهینی و ....
نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : یکشنبه دهم بهمن 1389
زمان : 11 PM
دووباره دیمه‌ی ئیواره‌ی پاییز
موضوع : شعر کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

 

http://www.cozy-corner.com/art/images/levitan_Autumn%20Day%20Sokolniki.%201879.jpg


دووباره دیمه‌ی ئیواره‌ی پاییز


له قابی زه‌ردی فه‌سڵی گه‌ڵاڕیز

پاییز ڕه‌ونه‌ق گرت وه نه‌فه‌سی یار

ده‌رچوو ته‌م و غه‌م له جه‌سته‌ی بیمار
دووباره دیمه‌ی هه‌میشه وه‌هار

جوور ئه‌وسا سه‌وز و گه‌ش و بی قه‌رار

ئه‌و وه‌هاری ره‌نگ ، من زه‌رد چوو خه‌زان

من له گیان که‌ندن ، ئه‌و له گول واران

دووباره دیمه‌ی چمانی سه‌راو

سه‌راو چه بویشم خودی خوه‌ره‌تاو

وه‌نیم نگاهی یادی جاران کرد

ئازای ئه نامم هه‌نگوین‌واران کرد

دووباره دیمه‌ی ئیواره‌ی پاییز

په‌یمانه‌ی سه‌برم له‌بریز بی له‌بریز

سڵامی کردم ، گوڵی وه‌پی دام

وت گوڵ ئه‌رای چه؟ من خود گوڵ سیمام

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : پنجشنبه هفتم بهمن 1389
زمان : 1 PM
شیعره کانی شیرکو بی که س((شعر های شیرکو بیکس))
موضوع : شيرکو بيکس

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

 

شیرکو بی که س

شێرکۆ بێکه‌س

ته واوی شیعره کانی شاعیر شیرکو بی که س - بو داگرتنی کتیبه کان ئه توانن له جه د وه له که ی خوار ئیستیفاده بکه ن:

مجموعه كامل اشعار -  برای دانلود کتاب با فرمت pdf از جدول پایین استفاده كنید:

بخش یکم

download

بخش دوم

download

بخش سوم

download

بخش چهارم

download

بخش پنجم

download

بخش ششم

download

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : پنجشنبه سی ام دی 1389
زمان : 1 PM
Kurdish boys names
موضوع : اسامی زیبای کوردی(پسران)

اشتراک و ارسال مطلب به:

|



AFRAN AFRÎN AGAH AGIR AGIRÎ
AJAR AJENG AKAM AKRÊ ALAN
ALAZ ALWAN AMANC AMED AMÊDÎ
AMOJGAR AMÛD ARAN ARARAT ARAS
ARAZ ARDAN ARDELAN ARDÎ ARÊZ
ARHAT ARÎ ARIYAN ARMANC ARTÛŞ
ARÛN ARÛNG ASAN ASIN ASO
ASOS AŞID AŞINA AŞTI AŞTÎ
ASTÛ AVA AVAN AVDAR AVDEL
AVDÎ AVÎ AVŞÎN AVZÊL AWAR
AWARE AWDEL AWDIL AWEDAN AWIR
AXA AZA AZAD AZÎ AZWER
BABÎR BABÛR BAÇÎN BAD BADIL
BADÎN BADO BAGER BAGERD BAGIR
BAGOK BAHA BAHO BAHOZ BAJEN
BAKÛR BALA BALABAN BALBER BALDAR
BALÎ BALÎXAN BANGÎN BANÎ BAPÎR
BARAM BARAN BARAW BAREŞ BARGIRAN
BARÎ BARNAS BARSAZ BARZAN BASAM
BAŞIN BAWAN BAWER BAWERD BAXEWAN
BAYIZ BAZ BAZAN BAZÎ BAZÎT
BAZIYAN BAZO BAZYAN BÊBAK BÊBAŞ
BÊCAN BÊDAD BÊDAR BÊDENG BEDLÎS
BEHAT BÊHAWTA BEHDÎN BEHÊZ BEHÎ
BEHMEN BEHOŞ BEHRAM BEHREMEND BEHWAN
BÊJEN BÊJEWAN BEJNDAR BEJNO BÊKES
BÊLAN BELÊN BELENGAZ BÊMAL BEMO
BÊNAV BÊNAW BENDEWAR BENDÎ BENDO
BÊNEWA BENG BENGÎN BERBEST BEREVAN
BERÊZ BERFAN BERHEM BERHEV BERHEVDAR
BERKAR BERKEN BERNAS BERPA BERPAL
BÊRTÎ BERWAN BERWAR BERXO BERXWEDAN
BERZ BERZAN BERZENC BERZEND BERZO
BESAM BÊSARAN BEŞAT BESTÎ BÊWAR
BEXTEWAR BEXTIYAR BEYANÎ BEYAR BEYAR
BIJAR BIJÛN BIJWÊN BINAR BINAV
BINYAT BIRADOST BÎRDAR BÎRHAT BIRÎNDAR
BIRÛSK BIRYAR BIRZO BIYAN BIZAN
BOTAN BOZO BÛBAN CANGO CANO
CEGER CEJNÎ ÇEKAN ÇEKDAR ÇEKO
ÇELEK CEMBELÎ ÇÊNER CENGÎ CENGO
ÇETO ÇETO CIGERXÎN CÎGERXWÎN CÎHAN
ÇILDAR ÇIRA ÇIRÛSK CIWAN ÇIYA
COBAN COMERD COTKAR COTYAR CÛDÎ
DABAN DADYAR DAGER DANA DANER
DARA DARAN DÊBER DENGDAR DERAV
DERBEST DERSIM DERWÊŞ DEZA DÎDEM
DIJLE DIJWAR DILAWER DILBIRÎN DILCIWAN
DILDAR DILÊR DILÊR DILGER DILGEŞ
DILJEN DILO DILODÎN DILŞAD DILŞAD
DÎMEN DIYADÎN DIYAKO DIYAR DIYARÎ
EFO EGÎT ELIND ELWAND ERDEHAN
ERDELAN ERDEM EREZ ESPAR EVÎNDAR
EVRAZ EYAZ FERHAT FERMAN FERO
FILÎT FIRYA GARE GAZÎN GELÎ
GERDÎN GERDÛN GHERÎB GORAN HANA
HANÎS HAWAR HAWRAMA HAWRÊ HAWRÊ
HAYDAR HAZO HÊJA HEJAR HEJAR
HEKAR HÊMEN HEMREŞ HERDEM HÊRIŞ
HEVAL HEVGIN HEWAL HEWAR HEWDEM
HEWRÊ HEWREMAN HEZO HILKAR HINDIRÎN
HIŞYAR HÎWA HOYBÛN HUGIR HUNER
HUNERMEND JÊHAT JÎNDAR JÎNO JÎR
JIWAN JÎWAN KAJAW KAJÎN KAMÎRAN
KARDOX KARDUX KARMEND KARSAZ KARWAN
KARZA KARZAN KAWA KAWAR KAWE
KEJO KEKAN KEKO KENDAL KESRA
KEVÎR KEYA KEYO KEZÊBAN KÎKA
KOBAN KOÇBER KOÇER KOSRET KOYO
KUMAR KURDU KUVAN LAWÎN LÊZAN
LEZGÎN LOLAN LORAN MAKO MAZÎN
MÊHVAN MEM MEM MEMU MERDAN
MERDEM MERDO MERGEWER MERÎWAN MERTAL
MERWAN MÊRXAS METÎN MEZDAR MILET
MÎR MÎRHEM MÎRKO MÎRZA MÛNZIR
NALÎ NALÎN NARÎ NASO NASRAW
NAVDA NAVDAR NAVÎN NEBEZ NEBEZ
NÊÇÎRVAN NEDYAR NEMRÛT NEŞWAN NEWROZ
NÎBAR NÎHAD NIJDAR NÎYAZ OLAN
PALAN PALDAR PALE PALÎN PANKÎSAR
PARAW PARÊZ PAWAN PAYAN PAYEDAR
PÊDVÎ PEJAN PELEWAN PERWER POLA
POLAN RABER RAGIR RAJAN RAJO
RAMAN RANGAR RÊBAZ REBEN RÊBEND
RÊBER RÊDAN RÊDÎR RÊKAN RÊKEWT
REMAN RÊNAS RESWAN RÊVING REWAN
REWEZ RÊZAN RÊZAN RINDO RISTEM
RIZGAN RIZGAR RODÎ ROHAT ROJAN
ROJDAR ROJEN ROJHAT ROJKO ROJWAN
ROJYAR RONAS RONGA RONÎ ROŞAN
ROSTEM RUBAD RÛBAR RUÎBAR RÛŞEN
SALAR SAMAL SAMAN SANAW SAZAN
SEFÎN SENGER SEPAN SERAW SERBAZ
SERBEST SERBEST SERBILIND SERDAR SERDAR
SERDEŞT SERFIRAZ SERGER SERGEWAZ SERHAT
SERHENG SERHING SERHING SERIYAS SERKAR
SERKAR SERKEFT SERMEND SERTAN SERWER
SERXWEBUN SEYWAN SÎDAR SILÎVÎ SIMIKO
SIMKU SÎPAN SÎRWAN SIYABEND SÎYAR
SORAN SORAW SPÎNDAR ŞABAL ŞADMAN
ŞAHÎN ŞAXAN ŞÊREFXAN ŞERVAN ŞERWAN
ŞÊRZAT ŞEVDER ŞÎNWAR ŞIRWAN ŞIVAN
SURAN TAJDÎN TALAN TEWRAN TÎRÊJ
TÎRVAN TOMAR VEHÊL VEJEN VÎNDAR
WARHÊL WELAT WERZAN XEBAT XELAT
XEMGÎN XEMU XERDEL XERZAN XÎZAN
XORTO XOZAN YADGAR ZAMO ZANA
ZANYAR ZAR ZARAV ZARGO ZARÎ
ZAXO ZAZA ZÊDAN ZÊMAR ZEND
ZENDÎN ZENDO ZENGÎ ZENGO ZERDEŞT
ZERDO ZÊREVAN ZÊWER ZINAR ZÎREK
ZÎVER ZORAN ZORAV ZORO


نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : پنجشنبه سی ام دی 1389
زمان : 1 PM
ته نیام
موضوع : شعر کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

Image Hosted by Free picture hosting at www.iranxm.com

ته نیام،به لام ناترسم،

ئه و ته نیایه م زور به هه ست ده زانم،

چه شیرینه ته نیایی من،

و كو و ته نیایی نیشتمانه كه م،

و ه كوو بی كسی خه لكم


(ئا پو)

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : شنبه هجدهم دی 1389
زمان : 5 AM
گه رفرمیسکه کانم گولی ژیانت ئاو بدا هه میشه ده گریم
موضوع : ادبیات کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

گه رفرمیسکه کانم گولی ژیانت ئاو بدا هه میشه ده گریم

بو ئه وه ی که بژیت



http://www.g-unleashed.com/forums/uploads/1213902656/gallery_0_1_7375.jpg


اگه اشكهام گلهاي زندگيت رو ابياري كنه هميشه گريه مي كنم تا تو زنده بموني


نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : یکشنبه پنجم دی 1389
زمان : 11 AM
منشا و نژاد کورد
موضوع : تاریخی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

 

قبل از اینکه در باره منشاء نژاد اکراد صحبت شود بهتر خواهد بود بدانیم چرا این طایفه را کرد مینامند ؟ و لفظ کرد از کجاست ؟ کتابهای تاریخی جدید و نژاد شناسی قدیم و جدید نظیر نوشته های تورودان ژن Thureau.Gin درایورdriver و پروفسور مینورسکی و همچنین گزنفون سردار و معرف معروف یونانی و استرابون و سرمارک سایس و نیز کتیبه های آشوری از فلاتی بنام Kardaka وطوایفی بنام کورتی Kortti که ساکن آنند صحبت میکنند و تا با مروز که آنرا دنبال مینمایند آن سرزمین حوضه بالای دجله و فرات و ناحیه کوه “جودی”و میان موش و دیاربکر و سرچشمه های زاب کبیر و ضغیر و کوههای زاگروس و مردم آن را “کردان”امروزی میدانند و این مطلب تقریبا “مسلم شده که از چنین هزار سال باین طرف هیچگونه تغییر و تبدیلی در ساکنان آن سرزمین صورت نگرفته است . با این حساب گوتی ها ،کورتی ها و قردوها و بقولی که منسوب به یونانی ها است کردوئن ها بگفته ارامنه کردوخ ها هم یکی بوده و همان اکراد امروزی میباشند. نظامی شاعر بلند آوازه ایران میفرماید: گر شد پدرم به نسبت جد یوسف پســـر زکی محمد گر مادر من رئیسه كـــرد مادر صفتانه پیش من مرد و این نظریه را دانشمند ان متبحر یچون همارتون (HOMARTON) و نولدکه (NOLDKE) و وایسباخ (WAISSBACK) تایید نموده و میگویند قوم کورتی که مورخان یونان قدیم در جزء طوایف ماد و پارس نام برده اند همین کرد فعلی است.نوشته های اردشیر بابکان سر سلسله ساسانیان و سایر مورخین عرب و ایرانی را دلیل این ادعا بیان میکنند. راسیک و دراور مستشرقین معروف این منظور را چنین بیان میکنند (در طول تاریخ تا آنجا که بیش از سه هزار سال به عقب برمیگردد. در هر جا به نامهای گوتی یا کورتی ، خالدی الکردی ،کاردا ، کار توخی، سیرتی غوردیای ، غوردوئه تی ، کارتاوایه ، کارداک ،……. برمیخوریم باید بدانیم همه آنها اجداد کردهای امروزی را تشکیل می داده اند و همین نام را به سرزمین خود که عبارت ازهمان مناطق فوق الذکر باشد داده اند ).ا.م دیاکو نوف در کتاب تاریخ ماد مینویسد: واژه کوتی فقط در هزاره سوم و دوم قبل از میلاد معنی و مفهوم داشته است و بیک گروه معینی اطلاق میشده که در مشرق و شمال غربی لولوبیان (سراسراراضی که از دریاچه اورمیه تا بخشهای علیای رود یاله ممتد بود ، گفته میشد که همان ناحیه شهرهای کنونی میاندواب و بانه و سلیمانیه و ذهاب و سنندج است) و در خاک آذربایجان کنونی و کردستان زندگی میکردند و در هزاره اول قبل از میلاد همه “اورارتوئیان” و مردم “ماننا” و”ماد” را”کوتی”مینامیدند و فقط گاهی در کتیبه های نظیر کتیبه “سارگوم دوم” مادهای ایرانی زبان از “کوتیان”مشخص و ممتاز گشته اند. عده ای دربعضی ازکتابها به استنادقرآن کریم درموردطوفان نوح وبساحل رسیدن کشتی حضرت نوح درکنارکوه “جودی” می نویسندهمان زمان اقوامی که دراطراف همین کوه زندگی می کرده اند،گوتی نام داشته اند و نام خود راهم بدان داده بوده اند که امروز با تغییر لفظ گوتی،جودی شده است. “ابن قتیبه”درکتاب “عیون الاخبار”مینویسد:اولین آبادی که پس ازطوفان نوح ساخته شده”بقردی”بودکه نامش درسوق الثمانین است ووجه تسمیه آن چنین است”نوح چون ازکشتی بیرون آمدآنجارابنانهادوبرای هریک از مردانی که باوی به کشتی پناه برده بودند خانه ای ساخت وچون هشتادنفربودندآنجارا”سوق الثمانین”خواندند. نظریه دیگردراینباره متعلق به فون لوشان است”می گویددر2500 سال قبل ازمیلاد آریائیها به ایران آمده اندو قسمتی ازآنها به فارس رفته ودسته دیگربه کوههای زاگروس رفته وطایفه طایفه شده بنامهای لولو،گوتی، کوسی،مانائی ،کاردوس،خالدی،کاردو وماد معروف شده اند. باتوضیحات فوق ومدارک وآثارموجود و کشف شده میشود بااطمینان گفت که برای تاریخ کرد و سابقه آن میتوان تاچند هزارسال پیش ازمیلاد به عقب برگشت که بقول دکتر”سپایرز”این رقم تاشش هزارسال قبل ازمیلادبه عقب برمی گردد و تابه آنجا میرسد که نخستین دوره به سال 3600قبل از میلادختم می شود که سلطنت “نارامسین” پسر”سارگون اول” پادشاه ” اکد ” بدست “گوتی”ها یا اکراد”آراراتی”منقرض گردید و سلاطین کردبیش از دوقرن برسرزمین “سومر،اکد وعیلام”هم جزومتصرفات سلطنت “گوتی” یا اکراد قرارگرفت با توجه به یک چنین ماخذی است که نتیجه گیری این امرکه سابقه وجود سلطنت وحکومت دراکراد حکمرانی آنان(اکراد)درسرزمینهای جغرافیایی خودشان مربوط به خیلی پیش ازاین تاریخ است،کاملا منطقی وعلمی می نماید. چنانکه ماازپادشاهی بنام “سیراب” خبرداریم که پادشاه شاخه ای ازاکراد “لولوم ها”بود که خیلی پیش ازتاریخ قتح سومر”سومرواکد”بوده و نوشته های مختلفی هم که به آن اشاره کرده انداین نظریه را تائید میکنند، که البته ناقض نظریاتی نظیر اینکه میگویند :قدیمترین اثری که نام “کرد” بمیان آمده کتیبه “وارادنز”مربوط به 2272قبل ازمیلاد است، نمی شود بلکه مکمل و یاتصحیح کننده آنها میتوانند باشند.چنانکه باتوجه به اشاره “تورودانژن”Thuresll-Dangin که موردتائیدباستان شناسان و محققین این رشته است مطلب بیشترموردقبول قرار میگیرد. دکترسپانیررسابقه این امر راتا شش هزارسال قبل ازمیلاد درکوههای زاگروس تشخیص داده میگوید”تاریخ ملتی کهن ترازکرد دراین سرزمین نشان نمی دهد” .

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : پنجشنبه دوم دی 1389
زمان : 11 AM
«وه شونِد مِرِم»
موضوع : شعر کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://no-words.com/blog/images/love_story3.jpg

وه خدا بچيد وه شونِد مِرِم

يَي وَخت دُيْوْرَو نَيْوْد وه وَراوَرِم

بتواي بچيدِن نواي ريد گرِم

هَر جييگ بتواي ئراد داوِرم

بي شون و بي كَس سرم هَلگِرم

وه هر كو بچيد ناوَگَد چِرِم

وه خدا بچيد وه شونِد مِرِم

صد دَف وَتِمه هميش اُيْوْشِمو

من وه گَردْ تِنَو نَفَس كيشِمو

وه بونه‌ي تِنَو ويره نيشِمو

هزار و يَي شَر بوده ريشِمو

كَم ناو چين بُوه،كَم بوه زاوِرِم

وه خدا بچيد وه شونِد مِرِم

وه هَر كو چيمه ناوِد بردِمه

نذر و نيازان ئراد كردِمه

ذريَگه‌ي داوود چيمه گِردِمه

هَر وه بون تِنَو من نَمردمه

داخ چينَگَد چنگ ناسه قُرِم

وه خدا بچيد وه شونِد مِرِم

كُوره بومه نذر ئَو گُلوَنيده

چَوِم شيتِ ئَوْ چَو ئَرمَنيده

خَنه‌م وه نذرْ ئَو هركه‌ي خَنيده

وَي بان زَيْوه يه چيو مَنيده

دردِد وه گيانِم دردِد وه سرِم

وه خدا بچيد وه شونِد مِرِم

هَگِ نَيْوْنِمَد شينه مالِمان

هاوارم چودِن تا وه ئاسمان

بَورَو وه داخ دُيْوْريد نَيلَمان

پياوَتي كه بپرس حالِمان

هناس سردو رنج بيوَرِم

وه خدا بچيد وه شونِد مِرِم

هاها مانْگَي ئاسمان كَو

روشِن كَره‌گَي تيَريكان شَو

ايسه كه يَي شَو هايده لاي مِنَو

چيو وه دِلت تي زٌيوُ زُيْوْ بچيْدَو

اگر روژَو بو زگِ خُوه‌ر دِرِم

وه خدا بچيد وه شونِد مِرِم

قِسَي خُوَش بكه بالا برز چين

چَوْ مَسْ چَو سيه وه وينه‌ي شيرين

حق وه دسِده ار بچيده قين

چه ئاشويگي بي خداي بي دين

وه دين درچيمه يَسه كافِرِم

وه خدا بچيد وه شونِد مِرِم

وهار وختيگه تِ بايده باوان

ونه باقي گشتْ پاييزه و زمسان

هر چيگه ديرم چيه و ه تالان

چو و دس و پا،سر و دل و گيان

خاس بنوره پيم كوره‌ي ئاگِرم وه

خدا بچيد وه شونِد مِرِم




رضا جمشیدی

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : جمعه نوزدهم آذر 1389
زمان : 1 PM
شيرکو بيکس
موضوع : شيرکو بيکس

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

شيرکو بيکس

متولد1940 ميلادي/ سليمانيه كردستان عراق
از آثار او: عقاب ـ دو سرود كوهي ـ درة  پروانه‌ها ـ صليب و مار و تقويم شاعر ـ سايه‌ـ
زن و باران ـ گورستان چراغها و...
پنج قطعه شعر زير از مجموعة «سايه» چاپ 1999 سليمانيه انتخاب و به فارسي برگردانده شده است.

تناسخ
اگر در روزي توفاني بميري
بسا كه روحت در تن ببري حلول كند    
اگر در روزي باراني بميري
بسا كه روحت در بركه‌اي حلول كند
اگر در روزي آفتابي بميري
بسا كه روحت در انعكاس پرتويي حلول كند
اگر در روزي برفي بميري
بسا كه روحت در تن كبكي حلول كند
اگر در روزي مه‌آلود بميري
بسا كه روحت در دره‌اي حلول كند
اما بدين‌گونه كه مي‌بينيد:
من زنده‌ام و
شعر برايتان مي‌خوانم
با اين همه دير زماني است
روحم در تن كردستان حلول كرده است.

 



نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : پنجشنبه یازدهم آذر 1389
زمان : 2 PM
هه ر كوردم...من همیشه کوردم!!
موضوع : فرهنگی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|


هه ر كوردم


گه ر چی تووشی ره نجه رویی و حه سرت و ده ردم ئه من

قه ت له ده س ئه م چه رخه سپله نا به زم مه ردم ئه من

عاشقی چاوی كه ژال و گه ردنی پر خال نیم

عاشقی كیوو ته لان و به نده ن و به ردم ئه من

من له لومه و تانه و زنجیر و دار باكم نیه

له ت له تم كه ن بم كوژن هیشتا ئه لیم كوردم ئه من

گه ر له برسانا و له به ر بی به رگی ئه مرو ره ق هه لیم

نوكه ری بیگانه ناكه ام تا له سه ر عه ردم ئه من

هیمن

ترجمه فارسی:

همیشه من کورد هستم

اگر چه همیشه مبتلا به رنج و دچار حسرت و درد و ناراحتی هستم

هی چوقت در مقابل این روزگار دون و پست تسلیم نخواهم شد من مرد هستم.

عاشق چشم غزال و گردن زیبای پر خط و خال نیستم

عاشق كوه و صخره و دره و دمن و سنگ هستم

من از سرزنش و طعنه و زنجیر و طناب دار ترسی ندارم

اگر تكه پاره ام كنند و مرا بكشند باز هم میگویم كه من كرد هستم

اگر از گرسنگی و بی لباسی امروز سرمازده بشوم (از سرما بمیرم )




با تشکر از بی غم

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : پنجشنبه یازدهم آذر 1389
زمان : 2 PM
بیستون
موضوع : گالری عکس

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://stashbox.org/1032495/195.jpg


په راو بیستون هر دو برا بوون

فه لک کاری که رد وه یه ک جدا بوون

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : دوشنبه هشتم آذر 1389
زمان : 10 PM
شهرام ناظری عزیز
موضوع : موسیقی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://www.armana.info/items_images/kurdish-dress-363-1224421390.jpg


اری وفدای بالاد بام آزیزم روژی چوار جاره

اری صبح و نیمه رو آزیزم عصر و ایواره

لای لای لای لای که ژوله ی چاو که ژالم

اری وفدای مالکه ی آزیزم پای پراوت بام

اری وفدای دو دیده ی شو بی خواد بام

لای لای لای لای که ژوله ی چاو که ژالم

اری امشو چن شوه آزیزم دور له یارانم

اری وک باغچه ی بی آو آزیزم تشنه ی وارانم

لای لای لای لای که ژوله ی چاو که ژالم


http://tajrobenik.persiangig.com/jpg88/8812122328tajrobenik.jpg

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : جمعه پنجم آذر 1389
زمان : 0 AM
تاریخچه زبان کردی
موضوع : ادبیات کوردی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|


4068.jpg

هـنگـامـی کـه از زبـان کـردی سـخـن بـه مـیـان مـیـایـد مـقـصـود زبـانـی اسـت کـه کـردهـا هـم ایـنک بـا آن سـخـن مـی‌گـویـنـد. بـرخـی از زبـان شـنـاسـان و شـرق شـنـاسـان فـرنگـی کـه بـا زبـان کـردی مـانـوس بـوده انـد بـیـشـتـر ایـن اطـلاعات را بـه شـکـلـی کـلـی یـا ویـژه ارائـه داده و گـفـتـه انـد کـه ایـن زبـان در عـداد زبـانـهـای هـنـد و اروپـایـی و خـانـواده‌هـای هـنـد و ایـرانـی و در زمـره ی زبـانـهـای ایـرانـی اسـت و بـا زبـان فـارسـی قـرابـت نـزدیکـی دارد.

ایـنک ایـن سـوال پـیـش مـی آیـد کـه پـیـدایـش زبـان کـردی چگـونـه بـوده اسـت؟ آ‌شـکـار اسـت کـه زبـان هـر زاد و بـومـی زبـان سـاکـنـان آن اسـت؛ اگـر رویـداد‌هـای تـاریـخی بـاعـث ایـجـاد تـغـیـیـرات نـژادی نـشـده بـاشـد آن زبـان هـمـان زبـان سـاکـنـان دیـریـن آن سـرزمـیـن اسـت عـکـس ایـن مـوضـوع نـیـز صـادق اسـت. ایـنک بـبـیـنـیـم ایـن مـوضـوع در مـورد زبـان کـردی چـگـونـه صـدق مـی کـنـد. سـرزمـیـنـی کـه آن را کـردسـتـان مـیـنـامـنـد و کـردهـا در آن سـاکـنـنـد محـل کـشـف بـاقـیـمـانـدهـی اجـسـاد فـسـیـل شـده انـسـانـهـای بـاسـتـانـی اسـت ایـن اسـتـخـوانـهـا کـه در "شـانـه دری" یـافـت شـده اسـت دارای اهـمـیـت بـسـیـاری اسـت چـرا کـه اولـیـن بـار اسـت بـقـایـای انـسـان عـصـر سـنگـی کـه 60 هـزار سـال پـیـش از ایـن عـراق را مـسـکـن خـویـش سـاخـتـه اسـت یـافـت مـیـشـود. شـصـت هـزار سـال پـیـش از ایـن محـدودهـای کـه ایـنک کـردسـتـان نـامـیـده مـیـشـود ‌آبـاد و مـاوا و پـنـاهگـاه مـردمـانـی بـوده کـه زبـانـی هـم بـرای سـخـن گـفـتـن داشـتـه انـد؛ امـا از آن جا کـه سـخـن گـفـتـن دربـاره ایـن زبـان کـار دانـشـمـنـدان  بـاسـتـان شـنـاس اسـت بـه هـمـیـن جـهـت  هـمـراه بـا تـابـش انـوار ‌آفـتـاب 57200  سـالـه  بـربـالـهـای زمـان و گـذر ایـام خـود را بـه پـیـش مـی‌کـشـیـم و بـه دورانـی مـیـرسـانـیـم کـه اقـوام مـاد خـود را بـه ایـران کـنـونـی و غـرب ‌آسـیـا رسـانـدنـد و بـا نـژادهـای خـوژیـایـی ـ لـولـو ـ گـوتـی ـ کاسـی ـ (خـوری  یـا هـوری )  کـه در دامـنـه‌هـای آن سـوی کـوههـای زاگـرس مـیـزیـسـتـنـد و تـا حـد مـنـاسـبـی زنـدگـی خـود را سـامـان داده بـودنـد و جـمـهـوری و تـمـدنـی نـسـبـتـا پـیـشـرفـتـه تـاسـیـس کـرده بـودنـد مـواجـه شـدنـد.

 

مـادهـا ظـرف 200  سـال طـومـار ایـن حـکـومـتـهـا را در هـم پـیچـیـدنـد و در سـال 612  پـیـش از مـیـلاد مـسـیح امـپـراتـوری بـزرگ مـادی را بـنـیـان نـهـادنـد و بـدیـن تـرتـیـب زبـان مـادی بـه زبـان رسـمـی بـدل شـد. از آن زمـان تـا هـنـگـام انـتـشـار اسـلام در کـردسـتـان سـیـزده قـرن سـپـری شـده اسـت. در ایـن مـدت طـولانـی سـرزمـیـن مـاد بـزرگ و کـوچـک و سـرزمـیـنـهـای دیـگـری کـه بـه سـرزمـیـن مـاد مـلحـق شـده انـد؛ از حـیـث نـظـامـی و سـیـاسـی بـسـیـار دسـت بـه دسـت شـده انـد و قـدرت سـیـاسـی بـه دسـت افـراد مـخـتـلـفـی کـه زبـان آنـهـا بـا زبـان مـادهـا مـتـفـاوت بـوده اسـت افـتـاده اسـت. در قـرون گـذشـتـه هـر حـکـومـتـی هـم کـه بـرسـر کار ‌آمـده زبـان خـود را بـه عـنـوان زبـان رسـمـی بـر ایـن سـرزمـیـن تـحـمـیـل کـرده اسـت. در اوضـاع و احـوال آن روزگـاران کـه تـمـامـی بـنـیـادهـای اجـتـمـاعـی کـم رنگ شـده و رو بـه افـول نـهـاده  بـوده اسـت ایـن جابـه جایـی درقـدرت نـمـی تـوانـد از تـاثـیـر نـهـادن بـر ایـن بـنـیـادهـا بـرکـنـار بـوده بـاشـد. تـاریـخ بـرخـی رویـدادهـا را ثـبـت کـرده اسـت کـه طـی ‌آن سـلـطـه  سـیـاسـی بـر یک سـرزمـیـن تـغـیـیـرات نـژادی بـنـیـادی و ایـسـتـایـی زبـان را در ‌آن سـرزمـیـن بـاعـث شـده اسـت امـروز ردپـای تـاثـیـر جابـه جایـی در قـدرت را در شـرق قـلـمـرو امـپـراتـوری مـاد  بـه وضـوح مـی تـو‌آن دیـد. بـه عـکـس در بـخـشـی از غـرب سـرزمـیـن مـاد بـنـیـادهـا هـمـچـنـان دسـت نخـورده مـانـده اسـت بـلکـه تـسـلـط مـادهـا وضـعـیـت نـژادی و زبـانـی بـرخـی از سـرزمـیـن هـایـی را کـه بـعـدا بـه قـلـمـرو مـادهـا مـلحـق شـد تـغـیـیـر داده و بـه مـسـیـر تـوسـعـه مـادی کـشـانـده اسـت و بـه مـوازات بـخـش غـربـی قـلـمـرو خـود آنـهـا را تـوسـعـه داده اسـت.

بـیـشـتـر تـاریـخ شـنـاسـان پـر ‌آوازه بـرایـن بـاورنـد کـه کـردهـای امـروز نـوادگـان مـادهـای دیـروزنـد."اگـر کـردهـا نـوادگـان مـادهـا نـبـاشـنـد، پـس بـر سـر مـلـتـی چـنـیـن کـهـن و مـقـتـدر چه ‌آمـده اسـت و ایـن هـمـه قـبـیـلـه و  تـیـره مخـتـلـف کـرد کـه بـه یک زبـان ایـرانـی و جـدای از زبـان دیگـر ایـرانـیـان تـکـلـم مـی کـنـنـد؛ از کـجـا ‌آمـدهـانـد؟"

پـیـش از ایـن گـفـتـیـم زبـان هـر سـرزمـیـنـی اگـر رویـدادهـای تـاریـخـی آن را تـغـیـیـر نـداده بـاشـنـد زبـان سـاکـنـان کـهـن هـمـان سـرزمـیـن اسـت.  چـنـان کـه گـفـتـه شـد رویـدادهـای تـاریـخـی و جـابـه جـایـی حکـومـتـهـا طـی سـیـزده قـرن نـتـوانـسـتـه اسـت چـیـزی را در بخـش غـربـی قـلـمـرو مـاد تـغـیـیـر دهـد و امـروز سـاکـنـان ایـن بـخـش از مـادسـتـان کـهـن کـردهـا هـسـتـنـد کـه نـوادگـان مـیـدیـهـا بـه شـمـار مـیـرونـد. بـه راسـتـی بـیـش از ایـن کـه بـگـویـیـم زبـان کـردی از اسـاس پـایـان نـشـوونـمـا و تـکامـل زبـان مـادی اسـت؛ مـیـتـوان بـه گـونـه دیگـری اظـهـار نـظـر کـرد؛ بـی تـردیـد، خیـر! چـرا کـه هـمـه اسـنـاد تـاریـخی کـه دانـشـمـنـدان تـنـهـا بـه مـنـظـور خـدمـات عـلـمـی بـررسـی و تجـزیـه و تـحـلـیـل کـرده انـد تـاکـنـون هـمـیـن حـقـیـقـت را ‌آشـکـار کـرده انـد کـه زبـان کـردی امـروز ‌آثـار و نـشـانـه‌هـای کـمـال یـافـتـگـی زبـان مـادی دیـروز را در خـود دارد.

هـمچـنـان کـه آگـاهـیـم زبـان یک پـدیـدهـی اجـتـمـاعـی اسـت کـه بـراسـاس قـواعـد مـشـخـص خـود تـغـیـیـر مـی‌کـنـد تـکامـل و تـوسـعـه مـیـیـابـد و در سـیـر تـکامـلـی خـود از دیگـر زبـانـهـا تـاثـیـر مـی‌پـذیـرد و او هـم بـر آنـهـا اثـر مـی‌گـذارد و گـاهـی در ایـن گـیـر و دار مـیـمـیـرد زبـان مـادی نـیـز از ایـن قـاعـده مـسـتـثـنـی نـیـسـت و از هـمـه زبـانـهـایـی کـه بـه پـشـتـوانـه قـدرت سـیـاسـی در قـلـمـرو مـاد زبـان رسـمـی بـوده انـد، تـاثـیـر پـذیـرفـتـه و بـر آنـهـا تـاثـیـر گـذاشـتـه اسـت و تـا امـروز زنـده مـانـده اسـت. بـویـژه زبـان پـارتـی (فـارسـی =  پـهـلـوی اشـکـانـی) کـه بـه نـظـر زبـان شـنـاسـان هـمـراه بـا زبـان مـادی در زمـره زبـانـهـای شـمـال  شـرقـی، خـانـواده زبـان ایـرانـی جـای مـی‌گـیـرنـد بـیـش از دیـگـر زبـانـهـا بـر زبـان مـادی تـاثـیـر نـهـاده اسـت و امـروزه رد پـای ایـن تـاثـیـرات در گـویـش آیـیـنـی زبـان کـردی دیـده مـی شـود.

هـمـزمـان بـا سـقـوط و فـروپـاشـی امـپـراتـوری سـاسـانـی و تـرویـج اسـلام در کـردسـتـان وقـفـه تـازهـای بـرای زبـان کـردی آغـاز شـد کـه جـداگـانـه در مـورد آن بـحـث خـواهـد شـد تـنـهـا مـشـکـل ایـن اسـت کـه مـا از زبـان مـادی اوآخـر دوره سـاسـانـی سـنـد مکـتـوبـی در دسـت نـداریـم تـا مـوشـکـافـانـه در بـاره آن اظـهـار نـظـر کـنـیـم امـا ایـن مـوضـوع سـبـب نـخـواهـد شـد کـه نـتـوانـیـم  بـگـویـیـم ایـن زبـان در آن زمـان زبـان مـادی بـوده اسـت کـه بـه نـسـبـت زبـان رایـج دوران اقـتـدار امـپـراتـوری دسـتـخـوش تـغـیـیـرات 1300  سـالـه شـده اسـت بـه هـمـان نـسـبـت کـه زبـان پـارسـی بـاسـتـان پـیـشـرفـت کـرده و بـه زبـان دری پـارسـیک تـبـدیـل شـده و ‌‌‌آمـادگـی و ظـرفـیـت آنـرا یـافـتـه اسـت کـه زبـان پـارسـی کـنـونـی از آن جـدا شـود یک نـتـیجـه گـیـر آنـی اقـتـضا مـی‌کـنـد کـه زبـان مـادی هـم پـیـشـرفـت کـرده و دسـتـخـوش چـنـان تـحـولات و دگـرگـونـی هـایـی شـده بـاشـد کـه اسـتـخـراج زبـان کـردی از آن مـمکـن شـده بـاشـد.  

زبـان کـردی پـس از اسـلام

هـنـوز نـیـمـه اول سـده هـفـتـم مـیـلادی پـایـان نـیـافـتـه بـود کـه آیـیـن اسـلام و لـشـکـر مـسـلـمـان بـه قـلـمـرو امـپـراتـوری سـاسـانـی نـفـوذ کـرد و پـس از چـنـد سـال بـاعـث فـروپـاشـی آن شـد. تـرویـج اسـلام در بخـشـی از ایـن امـپـراتـوری از هـر جـهـت و بـه هـرشـیـوه نـگـریـسـتـه شـود دوران تـازه ای از زنـدگـی مـادی و مـعـنـوی را بـرای مـردم بـه هـمـراه آورد قـدرت سـیـاسـی پـیـشـیـن کـه بـا چـارچـوبـی مـبـتـنـی بـر اخـتـلاف و جـدایـی بـنـیـاد نـهـاده شـده بـود جای خـود را بـه ابـرقـدرتـی داد کـه  بـراسـاس ( واًمـرهـم شـوری بـیـنـهـم ) تـاسـیـس شـده بـود دیـن زردشـت کـه مـغـان بـرای جـلـب مـنـافـع خـود و صـاحـبـان قـدرت آن را تـحـریـف کـرده بـودنـد جای خـود را بـه دیـن تـازه و جـذابـی داده بـود کـه عـربـی بـدوی و پـادشـاهـی قـسـیـسـانـی  را بـرابـر هـم مـی نـهـاد. از نـظـر زبـانـی نـیـز اوسـتـا آن هـم اوسـتـایـی  کـه بـیـش از سـیـزده قـرن بـود تـاثـیـر شـگـرفـی بـر مـردم و زبـان آنـهـا گـذاشـتـه بـود واپـس نـشـسـت و ایـن رسـالت را بـرای قـرآن و زبـان قـرآنـی  بـازنـهـاد.

دیـن اسـلام بـرخـی وظـایـف و فـرائـضـی را در خـود داشـت کـه مـسـلـمـانـان مـی‌بـایـسـت آنـرا هـمـچـون ضـرورتـی دیـنـی بـه جا آورنـد ایـن وظـائـف در دیـن قـبـلـی وجـود نـداشـت و بـه هـمـیـن جـهـت مـردم مـی‌بـایـسـت اسـامـی ایـن گـونـه فـرائـض را از زبـان دیـنـی جـدیـد اخـذ کـنـنـد؛ هـمچـنـان کـه آنـهـا را اخـذ کـرده انـد. زبـان دیـنـی جـدیـد اصـواتـی را در خـود داشـت کـه در زبـان هـای ایـرانـی مـشـاهـده نـمـی شـد تـردیـدی نـیـسـت کـه کـردی یـا فـارسـی کـه مـعـاصـر آغـاز دوره اسـلامـی بـود تـا مـدتـهـا از تـلـفـظ بـرخـی صـداهـا  هـمـچـون اعـراب نـاتـوان بـود. فـارسهـا و بـسـیـاری از دیـگـر مـلـل مـسـلـمـان هـنـوز هـم بـه درسـتـی قـادر بـه تـلـفـظ ایـن صـداهـا نـیـسـتـنـد امـا در بـرخـی از گـویـش هـای زبـان کـردی، کـردهـا بجـز صـدای ـ ض ـ بـقـیـه صـداهـا را بـه خـوبـی ادا مـی کـنـنـد بـه گـونـه ای کـه ایـن صـداهـا بـه صـدایـی هـمـانـنـد صـدای اصـلـی هـمـان گـویـش بـدل شـده انـد تـغـیـیـرات بـه هـمـیـن جا خـتـم نـمـی شـود بـلـکـه تـعـدادی از صـداهـای مـربـوط بـه حـروف بـرخـی از واژه هـا مـانـنـد ( ک ـ K ) یـا ( گ ـ G) کـردی بـا حـرف  ق ـ عـربـی و صـدای زبـانـی کـه دیـن تـازه بـه کـردسـتـان آورده جـابـجـا شـده اسـت.

کـوتـاه سـخـن آن کـه گـسـتـرش اسـلام در بخـشـی از قـلـمـرو سـاسـانـی طـومـار دوران مـیـانـه پـیـشـرفـت زبـانـهـای ایـرانـی را در هـم پـیچـیـد و تـا یکـی دو سـده پـس از ظـهـور اسـلام نـیـز زبـان عـربـی کـه زبـان کاربـردی آیـیـن نـویـن بـه شـمـار مـیـرفـت بـه جـای زبـان پـهـلـوی بـه زبـان رسـمـی دیـنـی و گـفـتـاری حـاکـمـان سـیـاسـی بـدل شـده بـود امـا ازآن پـس دوران جـدیـدی در شـکـوفـایـی ایـن زبـانـهـا آغـاز شـد. شـکـی نـیـسـت کـه زبـانـهـای مـنـطـقه ای بخـشـهـای ایـن سـرزمـیـن نـو مـسـلـمـان از رواج نـیـفـتـادنـد چـرا کـه زبـان محـاوره مـردم بـه شـمـار مـی رفـتـنـد و رشـد و تـکامـل خـود را در شـرایـطـی نـویـن از سـر گـرفـتـنـد. تـقـابـل زبـانـهـای ایـرانـی اواخـر دوره سـاسـانـی و آغـاز ظـهـور اسـلام و گـویـشـهـای آن، در مـیـان خـود و در شـرائـطـی جـدیـد و دورهـای جـدیـد بـه گـونـاگـونـی ایـن زبـانـهـا در شـرق ایـران بـه پـیـدایـش (فـارسـی نـو) و در غـرب آن بـه پـیـدایـش "کـردی" مـنجـر شـده اسـت کـه هـر دو تـعـدادی گـویـش و بـن گـویـش دارنـد پـس از گـسـتـرش اسـلام  فـارسـی نـو گـویـشـی بـود کـه بـر اسـاس ریـشـه هـای بـسـیـار کـهـن خـود بـا دیگـر گـویـشـهـا در هـم آمـیـخـتـه بـود ایـن آمـیـخـتـگـی حـتـی پـیـش از زمـان سـاسـانـیـان آغـاز شـده بـود. فـارسهـا پـیـش از کـردهـا بـرای احـیـای زبـان خـود بـه تـکـاپـو افـتـادنـد و شـروع بـه کـتـابـت کـردنـد و پـیـداسـت کـه کـتـاب شـاهـنـامـه ابـومـنـصـور کـه خـود از مـیـان رفـتـه و تـنـهـا مـقـدمـه آن در دسـت اسـت اگـر تـنـهـا کـتـاب نـبـاشـد قـدیـمـیـتـریـن کـتـابـی اسـت کـه بـه زبـان فـارسـی نگـاشـتـه شـده ( سـال346  هـجـری – 927  مـیـلادی )  و از نـابـودی درامـان بـوده اسـت.

کـهـن تـریـن سـنـد نـوشـتـاری کـردی در دوران جـدیـد ربـاعـیـات بـابـاطـاهــر عـریـان اسـت کـه در آغـاز سـده یـازدهـم مـیـلادی در هـمـدان کـنـونـی – هگـمـتـانـه پـایـتـخـت مـادهـا – بـه گـویـش کـردی جـنـوبـی سـروده شـده اسـت. ایـن ربـاعـیـات بـدون هـدف نـزدیک کـردن زبـانـشـان بـه فـارسـی  تـا حـدودی تـغـیـیـر داده شـده انـد بـا ایـن هـمـه در ایـن کـه بـابـاطـاهـر ربـاعـیـات خـود را بـه شـیـوه فـولکـلـور کـه در آن دوره بـه عـنـوان فـهـلـوی ( پـهـلـوی فـهـلـویـات یـا پـهـلـویـات) شـنـاخـتـه مـیـشـده اسـت سـروده اسـت هـیـچ تـردیـدی نـیـسـت. بـرای آشـنـایـی بـیـشـتـر بـا فـهـلـوی مـیـتـوان بـه گـفـتـه‌هـای دکـتـر مـعـیـن اسـتـنـاد کـرد کـه مـی گـویـد: پـهـلـوی " فـهـلـویـه مـر"  3000  تـرانـه سـروده شـده  بـه یـکـی از زبـانـهـای کـشـور ایـران (بـجـز زبـانـهـای گـفـتـاری و رسـمـی) بـر یک وزن از اوزان عـروضـی یـا وزنـی هـجـایـی سـروده شـده اسـت و بخـشـی از آنـهـا در قـالـب دوبـیـتـی هـسـتـنـد.پـهـلـوی یـا پـهـلـویـات بـا وزنـی بخـصـوص و هـمـانـنـد  گـورانـی ) خـوانـده مـیـشـده اسـت و گـاهـی آن را پـهـلـوی و بـرخی اوقـات آنـرا اورامـه اورامـن و اورامـنـانـیـان مـی گـفـتـه انـد.  و اورامـن (اورامـنـان) وزنـی کـهـن در مـوسـیقـی و مـشـابـه  بـحـر هـزج مـسـدس اسـت کـه بـه آن فـهـلـویـات مـی گـفـتـه انـد. شـایـد بـرای دریـافـت ایـن مـوضـوع  کـه اورمـنـان هـمـان گـونـه فـارسـی (هـورامـه نـان) کـردی اسـت و بـا واژه (هـه ورامـان) یـکـی اسـت بـه تـلاش چـنـدانـی نـیـاز نـبـاشـد. هـورامـهـنـان  – هـورامـانـان = هـور + امـان (امـدنـد) + آن  – زمـان طلـوع خـورشـیـد.  هـمچـنـان کـه مـی گـویـنـد: ( بـه یـانـیـان ) بـامـدادان ( ئیـواران) زمـان عـصـر. هـمـچـنـان کـه مـی دانـیـم هـنگـام بـامـداد تـا نـیـمـروز یـکـی از پـنـج وقـتـی بـوده کـه زردشـت بـرای نـذرو نـیـایـش قـرار داده کـه آیـیـن ویـژه خـویـش را داراسـت و قـطـعـهـای از آن کـه چـنـد بـار تـکـرار مـی شـود در ذیـلا آمـده اسـت. 

نـمـو هـوره خـشـه آیـتـه آورود اسـپـایـی !  یـعـنـی نـمـاز بـرای هـور (خـورشـیـد) کـه تـیـز تـک مـی درخـشـد !

بـی گـمـان ایـن نـیـایـش مـانـنـد هـمـه نـیـایـشـهـای آیـیـن زردشـتـی هـمـراه مـوسـیـقـی مـخـصـوصـی زمـزمـه مـیـشـده و یـا بـه صـدای بـلـنـد خـوانـده مـیـشـده اسـت و گـویـا مـردم آنـرا (نـویـژهـر) یـا (نـیـایـشـی هـورامـانـان) گـفـتـه انـد پـیـداسـت کـه پـس از گـسـتـرش اسـلام نـذر و نـیـایـش از رونـق افـتـاده انـد امـا نـوا (هـه وا)  وخـنـیـای آن کـه در مـیـان مـردم بـاقـی مـانـده اسـت کـم کـم بـه نـوا ( گـورانـی ) بـدل شـده و آنـهـا را فـهـلـویـات امـانـان گـفـتـه انـد. از نـظـر مـن (هـوره) کـه هـم ایـنـک یکـی از نـواهـا و مـلـودیـهـای آواز کـردی اسـت؛ هـمـان (هـورامـانـان) بخـشـی از نـام خـود را پـاس داشـتـه و نـام آن هـمـچـون (الـلـه ویـسـی) بـه یـکـبـاره تـغـیـیـر نـیـافـتـه اسـت.

در گـویـشـهـای دیگـر زبـان کـردی نـو تـا سـده‌هـای 17  و 18  آثـار مکـتـوبـی بـجـای نـمـانـده و هـرچـه هـسـت فـولکـلـور اسـت کـه عـلاوه بـرگـذشـت روزگـار بـازگـو شـدن دهـان بـه دهـان تـغـیـیـراتـی در آن ایـجـاد کـرده اسـت و رنـگ اصـلـی آن زدوده شـده و رنگ زبـان مـشخـصـی را بـه خـود گـرفـتـه اسـت. از مـواد اولـیـه فـولکـلـور آن چه کـه تـغـیـیـر نـمـی‌کـنـد، جـوهـر آن اسـت و تـاهـنگـامـی کـه مکـتـوب شـود شکـل آن کامـلا دسـتـخـوش تـغـیـیـر خـواهـد شـد و دقـیـقـا بـه هـمـیـن عـلـت اسـت کـه زبـان کـردی از گـویـشـهـای دیگـر خـود در سـده‌هـای آغـازیـن اسـلامـی چـیـزی بـه دسـت نـمـیـدهـد. وضـع کـنـونـی زبـان کـردی نـتـیجـه بـرخـی عـوامـل سـیـاسـی اجـتـمـاعـی و آیـیـنـی اسـت و از نـظـر مـن آخـریـن عـامـل از هـمـه مـوثـرتـر بـوده اسـت چـرا کـه پـس از گـسـتـرش اسـلام در کـردسـتـان کـردهـا بـه حـدی بـه آیـیـن جـدیـد عـلاقـه مـنـد شـدنـد کـه دانـشـمـنـدان کـرد تـمـام تـوان خـود را بـه فـهـم و دریـافـت و آمـوزش و شـکـوفـایـی و تـوسـعـه آیـیـن اسـلام اخـتـصاص داده و دسـت از هـمـه چـیـز شـسـتـه بـودنـد پـیـداسـت کـه ایـنکـار بـه انگـیـزه بـسـیـار نـیـرومـنـدی نـیـاز دارد کـه تـحـلـیـل و بـررسـی آن وظـیـفـه دانـشـمـنـدان عـلـم تـاریـخ اسـت.

گـفـتـیـم کـه دوبـیـتـی هـای بـابـا طاهـر، قـدیـمـیـتـریـن سـنـد مکـتـوب کـردی بـه دسـت آمـده بـه شـمـار مـیـرود امـا بـه راسـتـی ایـن آثـار بـه چـه عـلـت از بـیـن رفـتـه انـد درایـن بـاره بـه گـفـتـه دکـتـر (عـبـدالحکـیـم مـنـتـصـر) اشـارهـای خـواهـیـم داشـت. دکـتـر (عـبـدالحکـیـم مـنـتـصـر) در شـمـاره 200  مـاه تـمـوز سـال 1975 مجـلـه الـعـربـی چـاپ کـویـت در مـقـالـه ای کـه تـحـت عـنـوان ( ابـن وحـشـیـه و کـتـابـه فـی الـفـلاحة و هـو اقـدم الـکـتـب فـی الـعـربـیـة ) ابـن وحـشـی و کـتـابـش در بـاره عـلـم کـشـاورزی کـه قـدیـمـیـتـریـن کـتـاب عـربـی اسـت مـنـتـشـر کـرده اسـت مـیـنـویـسـد: و اتـه نـقـل اکـثـر کـتـبـه مـن الـلـغـة الـنـبـطـة ولـم یـنـشـر مـن تـالـیـفـه فـی الـلـغـة الـعـربـیـة سـوی ـ شـوق الـمـسـتـهـام فـی مـعـرفـة رمـوز الاًقـلام ـ و قـد ذکـر فـی آخـر کـتـابـه هـذا انـه تـرجـم مـن الـلـغـة الکـردیـة، کـتـابـا فـی عـلـل الـمـیـاه و کـیـفـیـة اسـتـخـراجـهـام و اسـتـنـبـاطـهـا مـن الاًراضـی الـمجـهـولـة الاصـل .

و گـفـتـه هـایـش را از کـتـابـی بـه زبـان نـبـطـی اقـتـبـاس کـرده اسـت و چـیـزی از دانـش خـود بـه زبـان عـربـی جـز (شـوق الـمـسـتـهـام فـی مـعـرفـة رمـوز الاقـلام ) مـنـتـشـر نکـرده اسـت و در آخـر کـتـاب خـود از کـتـابـی بـه زبـان کـردی سـخـن مـی گـویـد کـه مـطـلـبـی در بـاره مـشـکـل آب و چگـونـگـی اسـتـفـاده از آبـهـا زیـر زمـیـنـی از آن اخـذ کـرده اسـت." اسـتـاد گـیـوی مـوکـریـانـی در فـرهـنـگ مـهـابـاد صـفـحـات 771  و  772  ایـن بـخـش را مـفـصـلـ‌تـر تـحـلـیـل کـرده اسـت و بـراسـاس نـوشـتـه او "ابـن وحـشـی" کـتـاب (شـوق الـمـسـتـهـام.... را در سـال 241  هـجـری نـوشـتـه اسـت و پـیـداسـت کـه در مـاخـد ایـن کـتـاب سـخـنـی از تـرجـمـه کـتـابـی کـردی مـیـرود كه اثـر آن بـه قـبـل از نـوشـتـن کـتـاب (شـوق الـمـسـتـهـام ....) مـربـوط مـیـشـود و کـتـاب در سـالـهـای آغـازیـن سـده سـوم در دسـت مـردم بـوده اسـت و بـایـد دسـت کـم چـنـد سـالـی از تـالـیـف آن سـپـری شـده بـاشـد. و بـه هـمـیـن سـبب ایـن کـتـاب -  کـه آن را "آب نـامـه" مـیـنـامـیـم. " ابـن وحـشـی" آن را بـه عـربـی بـرگـردانـده اسـت دسـت کـم بـایـد در سـال هـای آخـر سـده دوم هـجـری تـالـیـف شـده بـاشـد. 

بـرگـرفـتـه از کـتـاب قـامـوس زبـان کـردی ، تـالـیـف عـبـدالـرحـیـم ذبـیـحـی  چـاپ  1988 .

 

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : شنبه بیست و دوم آبان 1389
زمان : 10 PM
مشک
موضوع : گالری عکس

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

http://photos-b.ak.fbcdn.net/hphotos-ak-snc3/hs431.snc3/24816_1221636467931_1439541822_30480261_920446_n.jpg

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : دوشنبه بیست و ششم مهر 1389
زمان : 4 PM
۱۰ قوم مهربان- صمیمی و خودمانی دنیا
موضوع : فرهنگی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

سایت MSN TRAVEL به نقل از یک شبکه ی کانادایی ۱۰ قوم مهربان- صمیمی و خودمانی دنیا را اعلام کرد که در این میا کردها هم طبقه بندی شده اند :

 

http://members.value.com.au/ardawan/Sanaimage/001.jpg

 

 

Top 10 Friendliest Cultures

Chris Robinson's Top Ten Favourite Places

 

 

Having met so many wonderful, giving people during my travels (I've even been offered a bride I take the liberty of sharing my favoritism towards the friendliest cultures. Here is my top ten list of friendliest destinations.

1. IrishEmerald Isle, diamond people – without question, it's the warmth of the Irish people that stays with you long after you return. Total strangers treat you as close friends and the 'craic' – party spirit – of the Irish pubs is legendary. Maybe it's the magical properties of a pint of Guinness? Frommer's Guide to Ireland

2. ThaiThe most gentle people on the planet. The Thai Buddhist culture underpins their genuine desire to please travellers. They naturally offer up their cultural heritage and make it easy for visitors to experience. I was once picked up on the streets of Bangkok by a local who took me to his family temple and then to his home to meet his family - all without a word in common. Frommer's Guide to Thailand

Also see:

  • The world's most famous party destinations
  • 8 best destinations for single women travellers

3. NewfoundlandersWhat makes people who live on a rock so friendly? Could be their Celtic heritage, their self-reliance or their remoteness from stressful big cities. Whatever the cause, their spirit is irresistible. If you survive being 'screeched-in' and kissing the cod, you are ready for anything. Frommer's Guide to Newfoundland and Labrador

More Stories from Macleans

  • Newfoundland: Open hearts & warm smiles
  • Newfoundland and Labrador: The Rock’s underground scene
  • Journey across Northern Ireland
  • Do you have any of these 150 "unhealthy" symptoms?

4. New ZealandersI probably relate so easily to The Kiwis (or they to me?) because they are the closest people in spirit to Canadians: they, too, have a beautiful homeland, a big brother neighbour, and they take great delight in showing off their home to travellers...but always, as befits a kindred Canadian attitude, in an understated way. Frommer's Guide to New Zealand

5. TahitiansThe best way to describe the overwhelming friendliness of Tahitians is with this example: my wife and I were travelling with our ten week old baby and treated ourselves to an upscale dinner in Papeete,Tahiti's capital. Just as our meal arrived, baby Pip started to cry. Without hesitation, our Tahitian server scooped Pip up in one arm and served meals with the other until we had finished our dinner…much to Pip's delight. Frommer's Guide to Tahiti

6. BajansNature has provided Barbados with many attractions, and the people of this Caribbean island complete the package. I have run the Barbados Marathon twice, and the enthusiastic support of the Bajans lining the route is what carried me both times. The amazing part is that they clearly thought we runners were crazy, but they cheered nonetheless. Frommer's Guide to Barbados

7. GreeksHave you ever tried to visit a Greek home and not end up eating with your host? It's impossible! They are possibly the most hospitable people in the world - in Greece or wherever in the world they have settled. And, yes, I have actively participated in a crazy, plate-smashing dinner party at a Taverna on the island of Kos that I will never forget. Frommer's Guide to Greece

8. Bolivian Aymara and Quechua IndiansI once spent many weeks trekking around Lake Titicaca high on the Bolivian and Peruvian altiplano. I had no tent, nor were there any hotels to speak of. I simply staggered into a village at the end of each day and the wonderful locals shared their homes and their food with me. Frommer's Guide to Bolivia

9. KurdsYears ago, a small group of us were camped out near the Turkish/Iranian border. A band of armed Kurds surrounded us and invited us to join them at their camp, where we were feted until dawn. Their spirited hospitality was overwhelming. Frommer's Guide to Turkey

10. SherpasIn the Himalayan valleys of Nepal live a self-reliant people unlike any others I have encountered. They help Westerners who come in search of high altitude adventure to feel welcome. They seem to rise above hardship. Their quiet nobility literally embraces travellers who journey there. When I trekked in the Helambu region north of Kathmandu, their hospitality was simple, gracious and oh so appreciated.

By Chris Robinson Chris hosts Canada's top rated radio travel show - the Chris Robinson Travel Shows on Newstalk 1010 CFRB in Ontario and CJAD 8000 Montreal in Quebec. www.chrisrobinsontravelshow.ca

Information is current as of the original date of publication.

نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : شنبه بیست و چهارم مهر 1389
زمان : 10 PM
هنرمندان نامدار کرد در عرصه موسیقی
موضوع : موسیقی

اشتراک و ارسال مطلب به:

|

  1. شهرام ناظری
  2. ناصر رزازی
  3. هوشنگ کامکار
  4. بیژن کامکار
  5. قشنگ کامکار
  6. اردلان کامکار
  7. اردوان کامکار
  8. ارسلان کامکار
  9. مرتضی صنعتی
  10. علیرضا صنعتی
  11. مجتبی صنعتی
  12. محسن صنعتی
  13. پویا صنعتی
  14. محمد امین غلامیاری
  15. سید محمد صفایی منش
  16. سید علی اصغر کردستانی
  17. احمد کایا
  18. مرضیه فریقی
  19. مظهر خالقی
  20. شوان پرور
  21. ماملی
  22. جوان هاجو
  23. ذکریا (زه‌که‌ریا)
  24. زیاد اسعد
  25. چوپی فتاح
  26. عادل هورامی
  27. قاله‌ مه‌ری
  28. طاهر توفیق
  29. شهریبان کردی
  30. گلستان پرور
  31. کراپت خاچو
  32. گولیزر جاسم
  33. کاله پیروتی
  34. طاهر خلیلی
  35. جمال مفتی
  36. بهجت یحیی
  37. علی مردان
  38. عدنان کریم
  39. دیار قره‌داغی
  40. عمر دزیی
  41. دلشاد
  42. انور قره‌داغی
  43. برهان چاچان
  44. عزت یلدز هان
  45. عایشان
  46. زوزان
  47. بشیر کایا
  48. خلیل غمگین
  49. محمد شخو
  50. بصر شاهین
  51. بدرالدین جوشکون
  52. آرام تیکران
  53. حسن شامو
  54. محمد عارف جزراوی
  55. ایاز زاخویی
  56. کریم کابان
  57. جمشید عندلیبی
  58. حکیم سفقان
  59. کوما چار نوا
  60. شوان پرور
  61. نجم‌الدین غلامی
  62. لیلا فریقی
  63. کاووس آغا
  64. عزت‌التن نشه
  65. اسماعیل شرفی
  66. حسن ضیافتی
  67. عوسمانه سور
  68. خلیل مولانایی
  69. خالد ابراهیمی
  70. قادر گاگلی
  71. دلسوز خالدی
  72. نوری احمدی
  73. شهین طالبانی
  74. عین الدین
  75. حسن زیرک
  76. عادل هورامی
  77. عزیز شاهرخ
  78. فتانه ولیدی
  79. قادر الیاسی
  80. حشمت الله لرنژاد
  81. حسین صفامنش
  82. سیروس امامی
  83. حمید حمیدی
  84. رضا لرستانی
  85. ابراهیم فتاحی
  86. بهروز اله مرادی
  87. جبار شمشیری
  88. فرشاد امینی
  89. فرشاد نیکرفتار
  90. صبور کاکایی شمشیری
  91. عباس کمندی
  92. سهیل ایوانی
  93. مهدی کرکوکی
  94. عزیز ویسی
  95. سید علی اصغر کردستانی
  96. حسن زیرک
  97. محمد ماملی
  98. ناصر رزازی
  99. شهرام ناظری
  100. مظهر خالقی
  101. احمد کایا
  102. بشیر کایا
  103. شوان پرور
  104. کریم کابان
  105. جمشید عندلیبی
  106. هوشنگ کامکار
  107. بیژن کامکار
  108. قشنگ کامکار
  109. اردلان کامکار
  110. اردوان کامکار
  111. ارسلان کامکار
  112. محسون کرمزیگول
  113. امراه
  114. نجم‌الدین غلامی
  115. تیمور بزله
  116. نورالدین بزله
  117. داوود بزله
  118. فرهاد بزله
  119. طاهر توفیق
  120. مرتضی صنعتی
  121. علیرضا صنعتی
  122. مجتبی صنعتی
  123. محسن صنعتی
  124. پویا صنعتی
  125. محمد امین غلامیاری
  126. سید محمد صفایی منش
  127. مرضیه فریقی
  128. جوان هاجو
  129. ذکریا (زه‌که‌ریا)
  130. زیاد اسعد
  131. چوپی فتاح
  132. عادل هورامی
  133. قاله مه‌ری
  134. شهریبان کردی
  135. گلستان پرور
  136. کراپت خاچو
  137. گولیزر جاسم
  138. کاله پیروتی
  139. طاهر خلیلی
  140. جمال مفتی
  141. بهجت یحیی
  142. علی مردان
  143. عدنان کریم
  144. دیار قره‌داغی
  145. دلشاد
  146. انور قره‌داغی
  147. برهان چاچان
  148. عزت یلدز هان
  149. عایشان
  150. علیشان
  151. زوزان
  152. خلیل غمگین
  153. محمد شخو
  154. بصر شاهین
  155. بدرالدین جوشکون
  156. آرام تیکران
  157. حسن شامو
  158. محمد عارف جزراوی
  159. ایاز زاخویی
  160. حکیم سفقان
  161. کوما چار نوا
  162. لیلا فریقی
  163. کاووس آغا
  164. عزت‌التن نشه
  165. اسماعیل شرفی
  166. حسن ضیافتی
  167. عوسمانه سور
  168. خلیل مولانایی
  169. خالد ابراهیمی
  170. قادر گاگلی
  171. دلسوز خالدی
  172. نوری احمدی
  173. شهین طالبانی
  174. عین الدین
  175. عادل هورامی
  176. عزیز شاهرخ
  177. فتانه ولیدی
  178. قادر الیاسی
  179. حشمت الله لرنژاد
  180. حسین صفامنش
  181. سیروس امامی
  182. حمید حمیدی
  183. رضا لرستانی
  184. ابراهیم فتاحی
  185. بهروز اله مرادی
  186. جبار شمشیری
  187. فرشاد امینی
  188. فرشاد نیکرفتار
  189. صبور کاکایی شمشیری
  190. عباس کمندی
  191. سهیل ایوانی
  192. حمید حمیدی
  193. شیرزاد جراحی
  194. كامران عمر
  195. حمه جزا
  196. حسين علي
  197. تحسين تاها
  198. طاهر توفيق
  199. عثمان هورامي
  200. حسين صفامنش
  201. پشنگ كامكار
  202. نورالدین بذله
نویسنده : که ژول چاو که ژال
تاریخ : سه شنبه سی ام شهریور 1389
زمان : 10 PM




 

قالب وبلاگ

هاست لينوكس

مرجع راهنمای وبلاگ نویسان

سفارش طراحی اختصاصی قالب وب سايت و قالب وبلاگ

طراحي وب